Paleontolodzy zidentyfikowali nieznany wcześniej gatunek tytanozaura, masywnego dinozaura o długiej szyi, na podstawie wyjątkowo dobrze zachowanych skamieniałości odkrytych w północnej Patagonii w Argentynie. Nowy dinozaur, nazwany Yeneen houssayi, datowany jest na około 83 miliony lat temu, w okresie późnej kredy.
Pojawia się nowy gigant
Yeneen houssayi była członkiem tytanozaurów, grupy roślinożernych dinozaurów, które rozkwitły na starożytnym superkontynencie Gondwanaland. Nowo odkryty gatunek mierzył od 10 do 12 metrów długości i ważył około 8 do 10 ton. Yeneen houssayi wyróżnia się nieproporcjonalnie małą głową w porównaniu do masywnego ciała, na co zwrócił uwagę dr Leonardo Filipi z CONICET i Museo Municipal Argentino Urquiza.
Odkrycie skamieniałości: okno na kredową Patagonię
Skamieniałości wydobyto z formacji Bajo de la Carpa, a konkretnie z miejscowości Cerro Overo-La Invernada w prowincji Neuquén w Argentynie. Szczątki obejmują znaczną część szkieletu, z sześcioma kręgami szyjnymi, dziesięcioma kręgami grzbietowymi wraz z żebrami, kością krzyżową (obszar miednicy) i pierwszym kręgiem ogonowym – wszystkie zachowane.
Nie chodzi tylko o jednego dinozaura: paleontolodzy odkryli w tym miejscu także ślady co najmniej dwóch innych zauropodów. Wśród nich był młody osobnik Yeneen houssayi i osobnik dorosły należący do innego, jeszcze nieopisanego gatunku. Odkrycie sugeruje, że obszar ten był niegdyś kwitnącym ośrodkiem tytanozaurów.
Ewolucyjne połączenia i dywersyfikacja
Analiza filogenetyczna umieszcza Yeneen houssayi w kladzie Saltasauroidea, blisko spokrewnionym z Narambuenatitan i Overosaurus. Obecność kilku linii tytanozaurów – Colossosauria i Saltasauroidea – w tym samym miejscu wskazuje na dużą różnorodność gatunkową w erze santońskiej (ok. 84–83,6 mln lat temu).
„Obszar Cerro Overo-La Invernada jest obecnie uznawany za obszar charakteryzujący się największą różnorodnością tytanozaurów wśród santończyków w dorzeczu Neuquén” – zauważa dr Filipi. „To sprawia, że jest to wyjątkowe miejsce do badania ewolucji fauny dinozaurów w tym okresie”.
Odkrycie to podkreśla, że tytanozaury nie były grupą monolityczną, ale raczej zróżnicowanym zbiorem gatunków, które ewoluowały razem w określonych regionach. Stosunkowo kompletny szkielet i kilka okazów znalezionych w Cerro Overo La Invernada dostarczają cennych danych pozwalających zrozumieć, w jaki sposób te masywne stworzenia żyły i różnicowały się w Ameryce Południowej.
Badanie opublikowano 12 stycznia 2026 roku w czasopiśmie Historical Biology. Odkrycie podkreśla bogaty potencjał paleontologiczny Patagonii w Argentynie i jeszcze bardziej udoskonala naszą wiedzę na temat ostatnich dni dinozaurów.
