De flikkerende planeet: waarom de nachtelijke gloed van de aarde steeds onvoorspelbaarder wordt

Een nieuwe studie heeft aangetoond dat, hoewel de aarde haar langetermijntrend van helderder worden door kunstlicht voortzet, de voortgang niet langer een gestage stijging is. In plaats daarvan is de nachtelijke uitstraling van de planeet ‘flakkerend’ – aangedreven door een vluchtige mix van economische verschuivingen, milieuregelgeving en geopolitieke conflicten.

Onderzoekers van de Universiteit van Connecticut (UConn), gefinancierd door NASA, analyseerden meer dan 1,1 miljoen satellietbeelden over een periode van negen jaar (2014-2022). Hun bevindingen, onlangs gepubliceerd in het tijdschrift Nature, laten zien dat hoewel het mondiale kunstlicht in deze periode met netto 16% is toegenomen, de verdeling van dat licht op onverwachte manieren verandert.

Een mondiaal touwtrekken tussen groei en krimp

De studie benadrukt een complex getouwtrek tussen snelle stedelijke ontwikkeling en verschillende factoren die licht onderdrukken. Terwijl sommige regio’s in helderheid toenemen, ervaren andere regio’s een aanzienlijke “dimming”.

• The Brightening Leaders: Azië blijft de belangrijkste aanjager van de mondiale lichttoename. Snelle stedelijke ontwikkeling en industriële expansie hebben ervoor gezorgd dat het lichtniveau enorm is gestegen, vooral in China en Noord-India. In de Verenigde Staten heeft de westkust een grotere helderheid gezien als gevolg van de bevolkingsgroei.
• De dimmingregio’s: Omgekeerd hebben verschillende regio’s een duidelijke afname van het nachtlicht gezien:
• Europa: Op het hele continent heeft zich een aanzienlijke dimming voorgedaan. Frankrijk zag een vermindering van het licht met 33%**, vooral in Parijs, als gevolg van energiezuinige LED-regelgeving. Ook Groot-Brittannië en Nederland kenden dalingen van respectievelijk 22% en 21%.
• Venezuela: Het land kende een enorme 26% daling van het nachtlicht, een direct gevolg van de aanhoudende economische ineenstorting.
• Verenigde Staten (oostkust): Het dimmen wordt hier toegeschreven aan een combinatie van energie-efficiënte technologie en bredere economische herstructurering.

De drijvende krachten achter volatiliteit: pandemieën, oorlogen en beleid

Het onderzoek suggereert dat de ‘hartslag’ van het licht van de planeet sterk wordt beïnvloed door door de mens veroorzaakte verstoringen. Deze volatiliteit is geen teken van een enkele trend, maar eerder een weerspiegeling van realtime mondiale veranderingen.

1. De COVID-19-pandemie: Lockdowns, verminderd toerisme en vertraagde industriële activiteit zorgden begin jaren twintig voor merkbare dipjes in het licht.
2. Geopolitiek conflict: De oorlog tussen Rusland en Oekraïne heeft ‘zichtbare handtekeningen’ achtergelaten in het landschap, wat heeft bijgedragen aan een scherpe verduistering in heel Europa tijdens de energiecrisis van 2022.
3. Milieuregulering: Strengere regels op het gebied van lichtvervuiling en de transitie naar energie-efficiënte LED’s vormen een actieve weerstand tegen de opmars van kunstlicht in veel ontwikkelde landen.

“Wat satellieten nu onthullen over onze nachten is geen netjes verhaal van vooruitgang of achteruitgang”, zegt Zhe Zhu, co-auteur van het onderzoek. “Het is een dynamisch portret van een soort die zijn omgeving in realtime hervormt… De wereld wordt niet alleen helderder, maar flikkert ook.”

Energieverspilling bijhouden: de “flare”-factor

Naast stedelijke verlichting leverde het onderzoek kritische inzichten op in de energiesector. Door pixel-voor-pixel gegevens te analyseren, identificeerden onderzoekers intense cycli van het affakkelen van gas – het afbranden van overtollig aardgas – in de Verenigde Staten.

Hoge concentraties van deze “burn-offs” werden gedetecteerd in het Permian Basin (Texas) en de Bakken Formation (North Dakota), wat samenviel met recordniveaus van de binnenlandse olie- en gasproductie. Deskundigen merken op dat het openbaar maken van deze gegevens essentieel is voor de ecologische en economische veiligheid, omdat het een beter inzicht geeft in waar wereldwijd energie wordt verspild.

Conclusie

De nachtelijke gloed van de aarde is niet langer een eenvoudige indicator van de menselijke vooruitgang; het is een complexe maatstaf geworden die de stabiliteit van economieën, de impact van het energiebeleid en de verstoringen van mondiale conflicten weerspiegelt. Terwijl de planeet ‘flikkert’ bieden deze satellietwaarnemingen een real-time kaart van hoe de mensheid tegelijkertijd opbouwt, in stand houdt en instort.